Η Σταύρωση


Στο έργο του Γιώργου Πολ. Ιωαννίδη, από το 1980 έως σήμερα, η Σταύρωση δεν προσεγγίζεται ως ένα σταθερό θρησκευτικό θέμα.

Επανέρχεται ως μια κατάσταση που διαρκεί.

Όχι ως μνήμη ενός γεγονότος, αλλά ως μια διαδικασία που εκτυλίσσεται μέσα στον χρόνο.

Μια επίμονη επιστροφή.


English version

Σταύρωση 2013
ελαιογραφία σε λινό, 95 × 105 cm

Στα πρώτα έργα, η μορφή διαλύεται μέσα στη ζωγραφική ύλη.
Το σώμα μοιάζει να παλεύει να συγκροτηθεί, σαν να γεννιέται μέσα από τη βία της ίδιας της εικόνας.



Αργότερα, η μορφή επανεμφανίζεται πιο καθαρά, αλλά πιο εκτεθειμένη.
Δεμένη, αναρτημένη, παραδομένη σε έναν χώρο όπου η βαρύτητα είναι ηθική και όχι φυσική.

Το σώμα γίνεται φορέας πίεσης, αντοχής και εσωτερικής δοκιμασίας.
Φέρει όχι μόνο τον πόνο, αλλά το βάρος της ίδιας της ύπαρξης.


Oυράνιος Τυμπανιστής  1999
ελαιογραφία σε ξύλο, 107 × 159 cm
Συλλογή Πινακοθήκης Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών

Σε ορισμένες συνθέσεις, το πλήθος συγκεντρώνεται και παρακολουθεί.
Πρόσωπα χωρίς ηλικία, παιδιά με βλέμμα που μοιάζει να φέρει μια γνώση αρχαιότερη από τον ίδιο τον χρόνο.

Δεν είναι απλοί θεατές.
Στέκονται μέσα στη σκηνή, ανάμεσα στη συνείδηση και το σοκ, φέροντας σιωπηλά το βάρος αυτού που εκτυλίσσεται μπροστά τους.

Σε άλλες, η σκηνή μετατρέπεται σε πεδίο σύγκρουσης.
Το σώμα πατά πάνω στο σώμα, και η ιστορία επιστρέφει ως ανοιχτό τραύμα που αρνείται να κλείσει.



Αλλού, η μορφή αιωρείται μέσα σε ένα σχεδόν άχρονο τοπίο,
συνοδευόμενη από πουλιά, άλογα, σκιές που κινούνται σαν μνήμη.

Και πάντα, γύρω της, ένα πλήθος.

Δεν είναι απλοί θεατές.
Είναι ενεργά μέλη ενός συλλογικού σώματος.

Φέρουν ίχνη κοινής θλίψης και σιωπηρής αντίστασης.
Βλέπουν, απορροφούν, αντανακλούν.



Μέσα σε αυτόν τον κύκλο, διαμορφώνεται ένα εικαστικό ρέκβιεμ για τον αόρατο μάρτυρα και την άφωνη κραυγή.
Ένα πεδίο όπου η οδύνη δεν δηλώνεται, αλλά υπονοείται· όπου το βλέμμα δεν στρέφεται προς το γεγονός, αλλά προς το ίχνος που αυτό αφήνει.

Η σταυρωμένη μορφή, αν και παραπέμπει στον Εσταυρωμένο, υπερβαίνει τη θρησκευτική εικονογραφία.
Αποδεσμεύεται από τη συγκεκριμένη αφήγηση και εγγράφεται σε ένα ευρύτερο υπαρξιακό πεδίο.
Μετουσιώνεται σε σύμβολο του σύγχρονου ανθρώπου.

Όχι ως αναπαράσταση μιας θυσίας, αλλά ως αντανάκλαση μιας διαρκούς συνθήκης.
Ως εικόνα που δεν αφορά το παρελθόν, αλλά επιμένει στο παρόν.

Όχι για να προκαλέσει λύπηση.
Αλλά για να υπενθυμίσει.

Να υπενθυμίσει την ευαλωτότητα του σώματος,
την αντοχή της ύπαρξης,
και τη σιωπηλή επιμονή της ανθρώπινης παρουσίας απέναντι σε ό,τι την υπερβαίνει.


Προμηθέων Τόποι 2013
ελαιογραφία σε λινό, 95 × 105 cm

Φως εκ των Ένδον 2015
ελαιογραφία σε λινό, 91 × 101 cm

Το «φως εκ των ένδον» δεν είναι θαυματουργό.
Δεν εμφανίζεται ως λύτρωση που επιβάλλεται από έξω, ούτε ως υπόσχεση υπέρβασης.
Αναδύεται ως η αθέατη αντοχή, ως εκείνη η εσωτερική δύναμη που επιμένει να υπάρχει ακόμη και μέσα στο σκοτάδι.

Είναι η σιωπηλή δύναμη της επιβίωσης.
Μια δύναμη που δεν δηλώνεται, αλλά διαρκεί.
Που δεν θριαμβεύει, αλλά αντέχει.

Αυτός ο κύκλος δεν επιδιώκει να συγκινήσει.
Δεν αναζητά την ταύτιση ούτε την κάθαρση.
Επιμένει να επιστρέφει στο ίδιο ερώτημα, ξανά και ξανά, μέσα από διαφορετικές μορφές και συνθέσεις.

Την καταστροφή του ανθρώπου από τον άνθρωπο.

Και μαζί με αυτό, την επίμονη παρουσία εκείνου που εξακολουθεί να στέκει.
Να βλέπει.
Να φέρει.

Τα έργα αυτά δεν απεικονίζουν ένα γεγονός.
Δεν αναπαριστούν μια στιγμή του παρελθόντος.
Αποκαλύπτουν τον μηχανισμό πάνω στον οποίο συνεχίζει να σταυρώνεται η σύγχρονη ανθρωπότητα.

Όχι ως εικόνα, αλλά ως συνθήκη που επανέρχεται.
Ως μια πραγματικότητα που επιμένει να εγγράφεται πάνω στο σώμα και μέσα στον χρόνο.


Τραγωδία Γ’ 2016
ελαιογραφία σε λινό, 130 × 140 cm

Το Κύκνειο Άσμα 2016
ελαιογραφία σε λινό, 130 × 120 cm

Κάθε χρόνο, η Σταύρωση επιστρέφει.

Όχι ως εικόνα που θυμόμαστε, αλλά ως κάτι που αναγνωρίζουμε.
Όχι ως αφήγηση του παρελθόντος, αλλά ως εμπειρία που επιμένει στο παρόν.

Στα σώματα που λυγίζουν.
Στα βλέμματα που αντέχουν.
Στη σιωπή που δεν παύει να μιλά.

Στις μορφές που στέκονται, ακόμη και όταν δεν υπάρχει έδαφος να τις στηρίζει.
Στην παρουσία που επιμένει, ακόμη και όταν όλα γύρω της καταρρέουν.

Και ίσως εκεί, στο σημείο όπου η μορφή δεν αντέχει άλλο να είναι σύμβολο, αλλά γίνεται άνθρωπος,

εκεί όπου η εικόνα παύει να αναπαριστά και αρχίζει να φέρει,

αρχίζει να διακρίνεται όχι η λύτρωση, αλλά η δυνατότητα του φωτός να αναβλύσει από μέσα.

Όχι ως υπόσχεση.
Αλλά ως ενδεχόμενο.

Όχι ως απάντηση.
Αλλά ως κάτι που επιμένει να υπάρχει.



English version

#ContemporaryArt #Painting #FigurativeArt #Crucifixion #HumanCondition #ExistentialArt #SymbolicArt #ArtCurator #MuseumPractice #ArtResearch #GiorgosIoannidis #ARTPathos


One thought on “Η Σταύρωση

Leave a comment